Муттарҙан диктант ҡына ҡотҡармаҫ тимәгеҙ...

Осрашыу барышында Дмитрий Григоренко Президентҡа Хөкүмәттең граждандарҙы мутлашыусыларҙан һаҡлау буйынса «икенсе» саралар пакеты әҙерләнеүе тураһында хәбәр итте. Төп башланғыстар араһында — халыҡ-ара шылтыратыуҙарҙы тыйыу мөмкинлеге. Вице-премьер, граждандарҙы алдау өсөн енәйәтселәр йыш ҡына сит ил телефон һандарын ҡуллана йәки ысынлап та сит илдә була, тип билдәләне. Ул шулай уҡ, «икенсе» саралар пакеты сиктәрендә Хөкүмәт хоҡуҡ боҙоуҙар ваҡытында мутлашыусыларҙың яһалма интеллект ҡулланыуы өсөн яуаплылыҡ индереү мөмкинлеген тикшерә, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды.

2025 йылдың 1 сентябрендә финанс хәүефһеҙлектең иҫәп буйынса Икенсе халыҡ-ара диктанты старт алды. Росфинмониторинг инициативаһы менән бер нисә алдынғы юғары уҡыу йорттары һәм ойошмалары ярҙамында башланған Проект халыҡтың финанс грамоталылығы кимәлен күтәреүгә һәм заманса мутлыҡ схемаларына ҡаршы тороу күнекмәләрен үҫтереүгә йүнәлтелгән.

2024 йылда диктантта 15 илдән 18 000-гә яҡын кеше ҡатнашҡан. Диктанттың маҡсаты — һәр кемгә, йәшенә ҡарамай, уҡыусынан алып эксперттарға тиклем, финанс хәүефһеҙлеге өлкәһендәге мәсьәләләрҙе асыҡларға, финанс мутлашыусыларының хәйләләрен танырға һәм ысын тормошта грамоталы һәм хәүефһеҙ финанс ҡарарҙар ҡабул итергә ярҙам итеү. Проектта ҡатнашыу еrosfindictant.ru сайтында рәсми рәүештә теләгән һәр кем өсөн бушлай һәм асыҡ.

Беренсе диктант һандарҙа

Диктант йомғаҡтары — 2024 финанс хәүефһеҙлеге темаһына ҙур ҡыҙыҡһыныу күрһәтте. Проект бөтә Рәсәйгә генә түгел, халыҡ-ара кимәлгә лә сыҡты.

• 17 979 ҡатнашыусы үҙ белемен тикшерә алған.
• Акцияға донъяның 15 иле, шул иҫәптән Бразилия, Ҡытай, Мысыр һәм Көньяҡ Африка Республикаһы ҡушылды.
• 8 183 кеше (45%) юғары һөҙөмтә күрһәткән һәм еңеүсе булған.
• Иң еңел һорау “банк хеҙмәткәрҙәренең” хәйләләре тураһында. Уға ҡатнашыусыларҙың 76 проценты дөрөҫ яуап биргән. Был төп мәғлүмәтлелектең үҫеүен дәлилләй.
• Иң ҡатмарлыһы — финанс хәүефһеҙлеген билдәләү булды. Уны ҡатнашыусыларҙың 62 проценты ғына үтәне. Яңы диктант был юҫыҡты тулыландырырға ярҙам итәсәк.

2025 йылда ҡатнашыусыларҙы нимә көтә?

Яңы миҙгелдә Диктант тағы ла ҙурыраҡ һәм ҡыҙыҡлыраҡ буласаҡ. Ойоштороусылар иң көнүҙәк темаларҙы үҙ эсенә алған 20 интерактив һорау әҙерләгән: криптовалюта һәм яһалма интеллект ҡулланып, заманса мутлыҡ схемаларынан алып цифрлы гигиена ҡағиҙәләренә тиклем. Онлайн-тест тамамланғандан һуң һәр ҡатнашыусы үҙенең шәхси һөҙөмтәһен, хаталарҙы асыҡлауҙы һәм исем сертификатын ала, ә 90 һәм унан күберәк балл йыйғандар еңеүсе дипломын аласаҡ. Проекттың финал өлөшө булып, Красноярскиҙа Финанс хәүефһеҙлеге буйынса V Халыҡ-ара олимпиада ваҡытында үтәсәк махсус сессия тора. Унда иһә үҙҙәренең белемен олимпиада призерҙары, финалсылары һәм абруйлы ҡунаҡтары тикшерә аласаҡ.

Марина Шемякина, Рәсәй фәндәр академияһының П.Н. Лебедев исемендәге Физика институты базаһында уҡыусыларҙы һәм студенттарҙы олимпиада-ара әҙерләү үҙәге етәксеһе:

Хәҙерге заман уҡыусылары һанлы донъяла йәшәй, һәм беҙҙең бурыс — уларға хәүеф тураһында һөйләү генә түгел, ә уларҙы күрергә өйрәтеү. Халыҡ-ара диктант — ул, әйтерһең дә, аҡыл өсөн интерактив күнекмә. Ул асыҡ, уйын формаһында тиерлек, ике төп күнекмәне формалаштырырға ярҙам итә: аңлы һанлы гигиенаны һәм тәнҡитле фекерләүҙе. Был бөгөнгө көндә енәйәт схемаларына йәштәрҙе йышыраҡ йәлеп иткән мутлашыусыларҙан иммунитет өсөн иң яҡшы прививка. Диктант заданиеларын хәл иткәндә, уҡыусы баһа ғына алмай, дөрөҫ һорауҙар бирергә һәм янауҙарҙы проблемаға әйләнгәнсе танырға өйрәнә.

Финанс хәүефһеҙлек буйынса халыҡ-ара диктант — Росфинмониторинг һәм уның партнерҙары инициативаһы менән ойошторолған мәғрифәтселек проекты. Ул граждандарҙың финанс хәүефтәре өлкәһендәге белем кимәлен күтәреүгә, аҡсаны юйыуға һәм терроризмды финанслауға ҡаршы тороуға йүнәлтелгән. Был финанс хоҡуҡ боҙоуҙарҙы иҫкәртеүгә һәм уларға ҡаршы тороуға, финанс мәсьәләләрендә үҙ-үҙеңде яҡлау ҡағиҙәләрен нығытыуға һәм был ҡағиҙәләрҙе реаль тормошта ҡулланыуға туранан-тура өлөш индерә.

Финанс йәһәтенән үҙаллы белем алыу юлында һәр кемгә лә уңыштар теләйбеҙ! Һәр аҙым һеҙҙе финанс маҡсатға һәм именлеккә яҡынайтһын!

Гүзәл РӘМИЕВА.

Фото асыҡ сығанаҡтарҙан.